Littekenweefsel na infectie voorbode van auto-immuunziekten?

Door Anje te Velde, principal investigator aan het AMC

Onderzoekers hebben in het wetenschappelijke tijdschrift Cell van oktober laten zien dat het immuunsysteem na een acute infectie met een bepaalde bacterie, langdurig verstoord kan blijven (D. Morais da Fonseca e.a.). Als het goed is, keert na een infectie en het opruimen van de ziekteverwekker het gehele immuunsysteem weer terug in een staat van alerte rust. De onderzoekers laten in een muizenstudie zien dat dit niet altijd het geval is: met name in weefsels betrokken bij de barrière naar de buitenwereld zoals de longen, de huid en de darm. Zij suggereren dat een blijvend verstoord evenwicht in het weefsel een voorbode kan zijn voor mogelijke chronische ontsteking en auto-immuun ziekten. 

In een met een bepaalde bacterie geïnfecteerde muizen tonen de onderzoekers aan dat er na de acute infectie in het darmweefsel een ‘immunologisch litteken’ resteert. Na de infectie blijft er een soort ontsteking in de darm achter, waarbij de aanwezigheid van bacteriën in de darm, de zogenaamde microbiota, een rol speelt en raken lymfevaten beschadigd. Daardoor wordt de communicatie tussen het immuunsysteem en het weefsel verstoord. Onderzoekers suggereren dat het feit dat auto-immuun ziekten in de westerse wereld toenemen, veroorzaakt zou kunnen worden omdat mensen in grote steden dicht op elkaar wonen. Zij staan bloot aan allerlei ziekteverwekkers en hebben daardoor vaker infecties en dus meer kans op zo’n immunologisch litteken.

Naast deze mogelijke verklaring zijn er in de wetenschappelijke literatuur de afgelopen jaren een aantal mogelijke andere verklaringen gegeven voor de toename van auto-immuunziekten. Zo is er de zogenaamde ‘hygiene hypothese’. Hierin wordt gesteld dat de toename in astma en allergie komt doordat er in de huidige westerse samenleving te weinig blootstelling is aan infecties tijdens de vroege jeugd. Het gaat hier met name om worminfecties. Ook is er de afgelopen tijd een verandering opgetreden in de samenstelling van de menselijke microbiota. Worminfecties kunnen de wondhelende werking van het immuunsysteem stimuleren en bepaalde bacteriën in de microbiota kunnen een positief effect hebben op de immuunrespons.

Bij Immunowell gaan we met behulp van ImmunoWeb verhalen van patiënten verzamelen. Informatie over hun ervaring met doorgemaakte infectieziekten is dan van groot belang.

Comments are closed