Corona virus tast de ‘relax knop’ van het immuunsysteem aan

De één merkt niet veel van een besmetting met het coronavirus, de ander wordt er doodziek van. Tot op heden begrepen virologen en andere deskundigen niet waarom dit zo verschillend kan zijn. Maar nu heeft een team van immunologen ontdekt welk mechanisme bijdraagt aan de ernst van de symptomen die op kunnen treden. “Het komt erop neer dat je niet alleen naar het virus moet kijken, maar ook naar hoe het immuunsysteem erop reageert,” zegt Anje te Velde, immunoloog bij het AMC. “Het immuunsysteem bestaat uit allemaal cellen en organen in je lichaam die samenwerken, net zoals een voetbalteam. Je hebt aanvallers, verdedigers en middenvelders. De middenvelder bepaalt hoe het team verdedigt en aanvalt, maar ook wanneer er rust in het spel moet komen. Met het corona virus als tegenstander wordt bij sommige mensen de ‘middenvelder van het immuunsysteem’ volledig onderuitgehaald, wat de boel ontregelt zodat er geen rust meer in het spel kan komen. De ‘relax knop’ van het immuunsysteem wordt als het ware onklaar gemaakt en je wordt steeds zieker.”

In een artikel dat vandaag verscheen in Frontiers in Immunology, beschrijft Anje hoe het virus bij sommige mensen zo’n sterke reactie van het immuunsysteem oproept, dat ze eraan overlijden of ternauwernood beter worden, met alle gevolgen van dien. Veelal zijn dit mensen waarbij het immuunsysteem al chronisch licht actief is. “Die ‘relax knop’ werkt dan al niet zo goed meer,” verklaart Anje. “Ergens in je lichaam is de hele tijd een lichte ontsteking of inflammatie, zoals dat heet. Hoe dat precies ontstaat, weten we niet, maar we hebben aanwijzingen dat leefstijl er een rol in speelt. Het gevolg is dat de middenvelder van het immuunsysteem overbelast raakt en zijn werk minder goed doet. Als je dan besmet wordt met het corona virus, heb je een probleem.”

Met deze nieuwe kennis zou je mensen wiens immuunsysteem chronisch licht actief is, extra kunnen beschermen. “Het goede nieuws is ook dat er een aantal medicijnen zijn die hierop in werken,” zegt Anje. “Bijvoorbeeld de recente ontdekking dat het medicijn Dexamethasone een positief effect heeft op het sterftecijfer van mensen die met ernstige Covid-19. En zo zijn er meer medicijnen die mogelijk kunnen helpen om ervoor te zorgen dat er weer rust in het spel komt, zodat de ziekte veel minder ernstig verloopt.”

Anje te Velde is lid van een netwerk van artsen en immunologen verspreid over heel Nederland, dat sinds 2014 onder de naam Stichting Immunowell in kaart brengt hoe het immuunsysteem ons lichaam gezond houdt. “Het is de kunst om te begrijpen wat ervoor zorgt dat je immuunsysteem goed werkt,” zegt Tjitske Bezema, voorzitter van Immunowell. “Als je dat weet, kun je een hoop leed voorkomen.” Zij is zelf geen immunoloog maar heeft vanuit haar persoonlijke situatie destijds Immunowell opgericht. Het doel van Immunowell is dat iedereen straks kan achterhalen hoe fit zijn of haar immuunsysteem is en wat het immuunsysteem nodig heeft om gezond te zijn.

Het artikel is te vinden in Frontiers in Immunology, getiteld Severe COVID-19: NLRP3 Inflammasome Dysregulated, link: //www.frontiersin.org/articles/10.3389/fimmu.2020.01580/full.

Comments are closed