Groenten- en granenvezels, vredestichters in je darm

Voeding en een fit immuunsysteem, deel 1

Door Tjitske Bezema en Anje te Velde

Voeding en een fit immuunsysteem, je kunt met vragen hierover niet altijd terecht bij je specialist als je bijvoorbeeld een chronische immuunziekte hebt. Ook als je gezond bent en wilt blijven, is niet altijd duidelijk wat voor rol voeding hier precies in speelt. Toch is er veel wetenschappelijk onderzoek naar gedaan. Hieruit valt te leren hoe we door middel van voeding ons immuunsysteem fit kunnen maken en houden. En dat bepaalt in hoge mate hoe goed je je voelt.

Een fit immuunsysteem is in staat het evenwicht te vinden tussen een goede afweer tegen ziekteverwekkers, en weer rustig worden als de ziekteverwekkers weg zijn. Bovendien laat een fit immuunsysteem stoffen en cellen die helemaal geen ziekteverwekkers zijn, met rust. Voeding blijkt met name via de darmen te kunnen beïnvloeden dat dit allemaal goed verloopt. De komende weken bespreken we iedere week een nieuw artikel over voeding en een fit immuunsysteem.

In het artikel van Ara Koh et al, dat in 2016  verscheen in het tijdschrift Cell, wordt uitgelegd hoe groenten- en granenvezels zich in je darm gedragen als ware vredestichters voor je immuunsysteem. Ze zorgen ervoor dat de afweercellen die ontstekingen opwekken, weer tot rust gebracht worden. In het artikel staat hoe dit werkt: als je groenten en (volkoren) granen eet, krijg je ook de vezels die erin zitten binnen. Nu kunnen de darmen zelf deze vezels niet afbreken en verwerken tot bruikbare voedingsstoffen. Hiervoor zijn bepaalde bacteriën nodig die in een gezonde dikke darm wonen. Als deze bacteriën aan het werk gaan, maken zij van de vezels allerlei stoffen: gassen zoals CO2 en methaan, en onder andere ook ‘kortketen vetzuren’ (short-chain fatty acids). De gassen kennen de meeste mensen wel. Als je darmen onrustig zijn van bijvoorbeeld ontstekingen, kunnen de gasbubbels ervoor zorgen dat je extra pijn krijgt. Je zou dan kunnen denken dat vezels niet goed voor je zijn, omdat het pijn doet. Echter, de kortketen vetzuren die ook worden gevormd uit de vezels, hebben juist een rustgevend effect op de ontstekingen. Dit komt doordat op de immuuncellen die bij de ontsteking betrokken zijn, receptoren zitten waar deze vetzuren precies op ‘passen’. Zodra de vetzuren zich hechten aan de receptoren, wordt de ontsteking afgeremd. In het artikel wordt aangetoond dat dit zo werkt bij chronische darmontstekingen en astma.

Als ik dit lees dan wil ik weten waar deze goede vezels in zitten. Wat moet ik dan eten?? In de Vezelwijzer van de Maag Darm Lever Stichting kun je zien dat je met peulvruchten, volkoren brood en gevarieerd groenten en fruit eten veel vezels binnen krijgt. Door het voedingscentrum wordt aangeraden om minstens 250 gram groenten per dag te eten. Dit is dus niet voor niets…

Volgende keer:
“Eet je niet dik”: hoe de darmen overgewicht in stand kunnen houden
Hoe je afweer down gaat als je geen groenten en granen eet

Ref: Koh from dietary fiber to host physiology SCFA as key bacterial metabolites Cell 2016

Comments are closed